Book I : Bala Kanda - The Youthful Majesties

UTF-8 encoding pratipadartha Update October 2011

Chapter [Sarga] 8

Introduction

Dasharatha decides to perform an elaborate Vedic ritual, called Aswamedha yajna, Horse Ritual, to beget children. He being a considerate king in taking conscience of the courtiers, he discusses this aspect with the Vedic scholars and ministers of his court, beforehand.


Verse Locator

तस्य च एवम् प्रभावस्य धर्मज्ञस्य महात्मनः |
सुतार्थम् तप्य मानस्य न असीत् वंशकरः सुतः || १-८-१

१. एवम् प्रभावस्य = this kind of, effectual king; धर्मज्ञस्य = virtue knower; महात्मनः = great soul; सुत अर्थम् तप्यमानस्य = children, to beget, burning, at heart; तस्य च = to him, also; वंशकरः सुतः = dynasty, enriching, son; नासीत् = is not, there.

To him, to such an effectual and virtuously great-souled King Dasharatha, , a dynasty-enriching son is not begotten though his heart is burning to beget children. [1-8-1]

Verse Locator

चिन्तयानस्य तस्य एवम् बुद्धिः आसीन् महात्मनः |
सुतार्थम् वाजिमेधेन किम् अर्थम् न यजामि अहम् || १-८-२

२. चिन्तयानस्य = while thinking; तस्य = to him; महात्मनः = to that great soul; एवम् = this way; बुद्धिः आसीत् = thought, occurred; सुत अर्थम् = sons, for the purpose of; वाजि मेधेन = by Horse Ritual; किम् अर्थम् = why, not; न यजामि अहम् = not, perform, I shall.

To that anguished great-soul, a thought occurred this way, "To beget sons, why should not I perform Horse ritual...[and thus appease the gods in order to beget worthy sons..."] [1-8-2]

Verse Locator

स निश्चिताम् मतिम् कृत्वा यष्टव्यम् इति बुद्धिमान् |
मंत्रिभिः सह धर्मात्मा सर्वैः अपि कृत आत्मभिः || १-८-३
ततोऽब्रवीत् महातेजाः सुमंत्रम् मंत्रि सत्तमम् |
शीघ्रम् आनय मे सर्वान् गुरून् तान् स पुरोहितान् || १-८-४

३, ४. बुद्धिमान् = intellectual one; धर्म आत्मा = conscientious souled; कृत आत्मभिः = with decent, souled [sagacious ministers]; सर्वैः अपि = with all, even; मन्त्रिभिः = with ministers; यष्टव्यम् इति = performable, thus; निश्चिताम् मतिम् कृत्वा = resolved, mind, on making; ततः = then; मन्त्रि सत्तमम् सुमन्त्रम् = best of ministers, to Sumantra; अब्रवीत् = addressed; स पुरोहितान् = with, clerics; तान् सर्वान् = them, all; मे गुरून् = my teachers; शीघ्रम् आनय = quickly, fetch.

That intellectual and a conscientious king having resolved with all of his sagacious ministers that such a Vedic ritual is performable, then addressed best ne among ministers, namely Sumantra, "fetch all my teachers and clerics, quickly.." [1-8-3,4]

Verse Locator

ततः सुमंत्रः त्वरितम् गत्वा त्वरित विक्रमः |
सम् आनयत् स तान् सर्वान् समस्तान् वेद पारगान् || १-८-५
सुयज्ञम् वामदेवम् च जाबालिम् अथ काश्यपम् |
पुरोहितम् वशिष्ठम् च ये च अपि अन्ये द्विजोत्तमाः || १-८-६

५. ततः = then; त्वरितः विक्रमः = in quickness, dauntless; सुमन्त्रः = Sumantra; त्वरितम् गत्वा = quickly, gone; सुयज्ञम् = Suyajna; वामदेवम् = Vaama Deva; = also; अथ = then; जाबालिम् = Jaabaali; काश्यपम् = Kaashyapa; पुरोहितम् = the clerics; वशिष्ठम् च = Vashishta, also; ये अन्ये द्विज उत्तमाः = those, other, Brahman-s, eminent ones; वेद पारगान् = Vedic scholars are there; समानयत् = fetched; तान् सर्वान् = them, all.

Then Sumantra gone quickly, for he in quickness is a dauntless one, and fetched all of the clerics like Suyajna, Vaama Deva, Jaabala, Kshyapa, and even Sage Vashishta, and also those other eminent Brahman that are Vedic scholars. [1-8-5,6]

Verse Locator

तान् पूजयित्वा धर्मात्मा राजा दशरथः तदा |
इदम् धर्म अर्थ सहितम् श्लक्ष्णम् वचनम् अब्रवीत् ||१-८-७

७. धर्मात्मा राजा दशरथः = virtuous king, Dasharatha; तदा = then; तान् पूजयित्वा = them, on adoring; इदम् = this; धर्म अर्थ सहितम् = justification, meaning, having; श्लक्ष्णम् वचनम् अब्रवीत् = impressible, sentence, spoke to.

Then on adoring them virtuous King Dasharatha spoke this impressible sentence that included justification and meaning. [1-8-7]

Verse Locator

मम लालस्य मानस्य सुतार्थम् नास्ति वै सुखम् |
तदर्थम् हयमेधेन यक्ष्ह्यामि इति मतिर् मम || १-८-८

८. सुतार्थम् = for sons; लालस्य मानस्य = tumultuous, mind; मम = my; सुखम् = quietude; न अस्ति = not there; वै = verily; तत् अर्थम् = for that, reason; हय मेधेन = by Horse Ritual; यक्ष्ह्यमि = Vedic worship; इति = thus; मतिः मम = thinking, of mine.

"My mind is tumultuous without quietude for I have no sons... for that reason, I wish perform Aswametha, Vedic Horse Ritual... this is my thinking... [1-8-8]

Verse Locator

तत् अहम् यष्टुम् इच्छमि शास्त्र दृष्टेन कर्मणा |
कथम् प्राप्स्यामि अहम् कामम् बुद्धिः अत्र विचिन्त्यताम् || १-८-९

९. तत् अहम् = therefore, I; शास्त्र दृष्टेन = scriptures, point of view [as enshrined in]; कर्मणा = rite-oriented; यष्टुम् इच्छमि = to perform ritual, I contemplate to; कथम् = how; प्राप्यामि = I get; कामम् = my desire; बुद्धिः अत्र विचिन्त्यताम् = contemplation, for that, be thought of.

"Therefore, I contemplate to perform that ritual as enshrined in the scriptures and as a rite-oriented one as well... let this contemplation of mine be well thought of... and as to how my desire to beget sons will be fulfilled... [1-8-9]

Verse Locator

ततः साधु इति तद्वाक्यम् ब्राह्मणाः प्रत्यपूजयन् |
वशिष्ठ प्रमुखाः सर्वे पार्थिवस्य मुखेरितम् || १-८-१०

१०. ततः = then; वशिष्ठः = Sage Vashishta; ब्राह्मणाः = Brahman-s; प्रमुखाः सर्वे = important personalities, all of them; पार्थिवस्य मुख ईरितम् = from king's, mouth, voiced; तत् वाक्यम् = that, sentence [idea]; साधु इति = splendid, it is; प्रति अपूजयन् = in turn, honoured him

Then the Brahman scholars along with Sage Vashishta and all other important personalities in their turn have blessed and honoured him, saying that "splendid is this idea..." thus, for that which is voiced by the king. [1-8-10]

Verse Locator

ऊचुः च परम प्रीताः सर्वे दशरथम् वचः |
संभाराः संभ्रियंताम् ते तुरगः च विमुच्यताम् || १-८-११

११. सर्वे = all of them; परम प्रीताः = very, happy; दशरथम् = to Dasharatha; वचः = these words; उचुः च = they said, also; सम्भाराः = paraphernalia; संभ्रियन्ताम् = be provided; ते तुरगः च विमुच्यताम् = your, horse, also, be released.

All of them becoming happy have also said to King Dasharatha, "let the paraphernalia be provided, and your ritual-horse be released... [1-8-11]

Verse Locator

सरय्वाः च उत्तरे तीरे यज्ञ भूमिर् विधीयताम् |
सर्वथा प्राप्स्यसे पुत्रान् अभिप्रेतान् च पार्थिव || १-८-१२
यस्य ते धर्मिकी बुद्धिः इयम् पुत्रार्थम् आगता |

१२, १३अ. पार्थिव = oh king; सर्वथा = by all means; प्राप्यसे = you will beget; अभिप्रेतान् च = as you desired; पुत्रान् = sons; सरय्वाः च उत्तरे तीरे = River Sarayu's, on northern banks; यज्ञ भूमिः विधीयताम् = ritual, ground, be arranged yasya te = to whom, like you; धार्मिकी बुद्धिः इयम् = virtuous, thought, like this; पुत्र अर्थम् आगता = to beget sons, suggested itself to.

"Oh, king, by all means you will beget sons as you desired, since you, to whom an upright thinking has suggested itself... let the ritual ground be arranged on the northern banks of River Sarayu..." So said the scholars. [1-8-12, 13a]

Verse Locator

ततः तुष्टोऽभवत् राजा श्रुत्वा तद् द्विज भाषितम् || १-८-१३
अमात्यान् अब्रवीत् राजा हर्ष पर्याकुल लोचन |
संभाराः संभ्रियंताम् मे गुरूणाम् वचनात् इह || १-८-१४

१३ब्, १४. ततः = then; राजा = king; तत् द्विज भाषितम् श्रुत्वा = that, Brahmans', saying, on hearing; तुष्टः अभवत् = glad, he became; राजा = king; हर्ष पर्याकुल लोचनः = happiness, lurching, on eyes; अमात्यान् अब्रवीत् = to ministers, spoke to; इह मे गुरूणाम् वचनात् = now, on my, teacher's, advise; सम्भाराः संभ्रियन्ताम् = paraphernalia, be procured.

" Then King Dasharatha is gladdened on hearing the sayings of those Brahmans. And with happiness lurching on his eyes the king spoke to the ministers, "As advised by my Vedic teachers let the paraphernalia be procured... [1-8-13b, 14]

Verse Locator

समर्थ अधिष्ठितः च अश्वः सः उपाध्यायो विमुच्यताम् |
सरय्वाः च उत्तरे तीरे यज्ञ भूमिर् विधीयताम् || १-८-१५

१५. सरयव्याः च उत्तरे तीरे = of River Sarayu, on northern banks; यज्ञ भूमिः विधीयताम् = ritual, ground, be arranged; समर्थ अधिष्टितः = capable ones [warriors,] monitored by; सह उपाध्यायः = with, religious teachers [following]; अश्वः विमुच्यताम् = Ritual Horse, be released.

"On the northern banks of River Sarayu the ritual ground be arranged... and the Ritual-Horse be released monitored by capable warriors, along with the religious teachers..." So said the king. [1-8-15]

Verse Locator

शान्तयः च अपि वर्धन्ताम् यथा कल्पम् यथा विधि |
शक्यः प्राप्तुम् अयम् यज्ञः सर्वेण अपि महीक्षिता |
न अपराधो भवेत् कष्टो यदि अस्मिन् क्रतु सत्तमे | १-८-१६|

१६, १७अ. शान्तयाः च अपि = peace invocations, also, even; वर्धन्ताम् = be prevailing; यथा कल्पम् = as ordained [by tradition]; यथा विधि = as per scriptures; अयम् यज्ञः = this, ritual; कष्ट्तः अपराधः = difficult, fault; यदि = if; न भवेत् = not occurs; अस्मिन् = in that; क्रतु सत्तमे = ritual, the great; सर्वेण अपि मही क्षिता = by all, even, kings, on earth; शक्यः प्राप्तुम् = possible, to obtain [to perform and obtain results.]

"Let peace invocations be prevailing and prospering, as ordained in the scriptures and tradition...if it is possible for the correct performance to obtain results of this ritual, and if it is possible to conduct this ritual without any difficult faults during its performance, then all the kings on earth would have performed it... [1-8-16, 17a]

Verse Locator

छिद्रम् हि मृगयन्ते स्म विद्वांसो ब्रह्म राक्षसाः |
विधि हीनस्य यज्ञस्य सद्यः कर्ता विनश्यति || १-८-१७

१७ब्, १८अ. अत्र = therein the ritual; विद्वांसः ब्रह्म राक्षसाः = scholarly, Brahmans [who became] Brahma-demons; छिद्रम् हि मृगयन्ते = faults, alone, they hunt for; विधि हीनस्य = procedure, depraved; यज्~अस्य = ritual's; कर्ता = performer; विनश्यति = gets ruined.

"Scholarly Brahma-demons will be hunting for the faults alone in the course of this ritual... should the procedure of this ritual be depraved of its set rules, the performer gets ruined... [1-8-17b, 18a]

Verse Locator

तद्यथा विधि पूर्वम् मे क्रतुरेष समाप्यते |
तथा विधानम् क्रियताम् समर्थाः साधनेषु इति || १-८-१८

१८ब्, १९अ. तत् = therefore; मे एष क्रतुः = my, this, ritual; विधि पूर्वम् = procedurally; यथा समाप्यते = as to how, it will be concluded; तथा विधानम् क्रियताम् = in that way, it shall be done; समर्थाः साधनेषु = experts, [you all] in [such] performances; इति = thus [the king said to his teachers.]

"Therefore, you all shall see as to how this ritual of mine be conducted and concluded procedurally, and all of you are evidently experts in conducting such rituals... isn't it! [1-8-18b, 19a]

Vedic Brahmans are to be very cautious and vigilant while performing the ritual in the order of ritual acts, faultless rendering of the Vedic hymns and other observant items of the Vedic canon. Should they by overconfidence or by negligence commit any mistake or fault, they take rebirth as Brahma-demons. After taking rebirth as such demons they, with their inherent jealousy and ire will always be hunting for such mistakes in other's ritual performances. If they cannot find one, they cause certain hindrances in that performance, so that the performer may commit mistakes and get ruined in the present life span and then take rebirth as Brahma-demon. Hence, every Vedic-ritual performer shall be vigilant.

Verse Locator

तथा इति च अब्रुवन् सर्वे मंत्रिणः प्रतिपूजिता |
पार्थिवेन्द्रस्य तद् वाक्यम् यथा पूर्वम् निशंय ते || १-८-१९

१९ब्, २०अ. ते सर्वे मन्त्रिणः = those, all, ministers; पार्थिव इन्द्रस्य तत् वाक्यम् = king's, the best one's, that, word; निशम्य = on listening; प्रतिपूजिता = adored him; यथा पूर्वम् = as, earlier [ as has been conducted]; तथा = that way [this will also be conducted]; इति = thus; च अब्रुवन् = also, said [assured.]

On listening the words of the king all the ministers adored and assured him saying, 'It will be conducted faultlessly as has been conducted earlier...' [1-8-19b, 20a]

Verse Locator

तथा द्विजाः ते धर्मज्ञा वर्थयतो नृपोत्तमम् |
अनुज्ञाताः ततः सर्वे पुनर् जग्मुर् यथा आगतम् || १-८-२०

२०ब्, २१अ. धर्मज्ञा = virtue knowers; ते द्विजाः = those, Brahmans; तथा वर्थयतः नृपोत्तमम् = enhancing [his royal stature,] of that king; ततः अनुज्ञाताः = then, permitted; सर्वे यथा आगतम् = all, as they have come; पुनः जग्मुः = again, went away.

On hearing those words of that best king, and what that is spoken earlier, then the virtue knowing Brahman scholars hailing that best king took leave of him and wentaway as they have come. [1-8-20b, 21a]

Verse Locator

विसर्जयित्वा तान् विप्रान् सचिवान् इदम् अब्रवीत् |
ऋत्विग्भिः उपसंदिष्टो यथावत् क्रतुर् आप्यताम् || १-८-२१

२१ब्, २२अ. ततः = then; विसर्जयित्वा = sending off; सर्वे = all; तान् = them; विप्रान् = Brahmans; सचिवान् इदम् अब्रवीत् = to ministers, this, said; ऋत्विग्भिः = by the Vedic scholars; उपसंदिष्टः = as advised; यथा वत् क्रतुः आप्यताम् = procedurally, ritual, be conducted

Then on sending off those Brahman scholars, the king spoke this way to the ministers... "As advised by the Vedic scholars this ritual shall be conducted, procedurally..." [1-8-21b, 22A]

Verse Locator

इति उक्त्वा नृप शार्दूलः सचिवान् समुपस्थितान् |
विसर्जयित्वा स्वम् वेश्म प्रविवेश महामतिः || १-८-२२

२२B, २३अ. महा मतिः नृप शार्दूलः = highly intelligent, kingly tiger Dasharatha; समुपस्थितान् = who are in audience; सचिवान् = to misters; इति उक्त्वा = thus, on saying; विसर्जयित्वा = sent them off; स्वम् वेश्म प्रविवेश = his, palace, entered.

Tha tigerly-king and highly intellectual Dasharatha, on saying thus to his ministers who are still in his audience, sent away those ministers also, and he entered his palace. [1-8-22b, 23a]

Verse Locator

ततः स गत्वा ताः पत्नीर् नरेन्द्रो हृदयंगमाः |
उवाच दीक्षाम् विशत यक्षेऽहम् सुत कारणात् || १-८-२३

२३ब्, २४अ. ततः = then; सः = he; नरेन्द्रः = the king, the best; हृदयंगमा = heartily dear ones; ताः पत्नीः = to them his wives; गत्वा = on approaching; उवाच = spoke; अहम् = I am; सुत कारणात् = sons, for the reason of; यक्ष्ये = performing ritual; दीक्षाम् विशत = vow, you enter;

And on approaching his wives, that best king's heartily dear ones, he said to them, " I am performing a Vedic ritual for the reason of begetting sons, and you all shall enter a vow..." [1-8-23b, 24a]

Verse Locator

तासाम् तेन अति कान्तेन वचनेन सुवर्चसाम् |
मुख पद्मान् अशोभन्त पद्मानीव हिमात्यये || १-८-२४

२४ब्, च्. अति कान्तिनेन = most pleasing; वचनेन = by words [of king]; सुवर्चसाम् = already lustrous; तासाम् = their [the queens]; मुख पद्मानि = countenances, lotuses; पद्मान् इव = lotuses, like; तेन = by those [words of king]; हिमात्यये = dew-fall, clearance of; अशोभन्त = became more gleaming.

On hearing those words of the king, the lustrous countenances of the queens have become more gleaming, like the blooming lotuses after the clearance of dew-fall. [1-8-24b, c]

Verse Locator

इति वाल्मीकि रामायणे आदि कावे अष्टमः सर्गः

Thus, this is the 8th chapter in Bala Kanda of Valmiki Ramayana, the First Epic poem of India.

Verse Locator for Book I : Bala Kanda - The Youthful Majesties : Chapter 8

Top of Page 1 2 3 4
5 6 7 8 9
10 11 12 13 14
15 16 17 18 19
20 21 22 23 24

© 1999, Desiraju Hanumanta Rao [Revised : March, 04]